Życie po węglu - program LIFE AFTER COAL

Europa zakłada neutralność klimatyczną w 2050 roku. Województwo Wielkopolskie przyjęło w swojej strategii osiągnięcie tego celu w 2040 roku. Przestawienie się z tradycyjnych źródeł energii na odnawialne jest nieuniknione, aby zapewnić równowagę pomiędzy emisją gazów cieplarnianych a ich pochłanianiem. Dla regionów najbardziej dotkniętych skutkami transformacji energetycznej został powołany Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji. Wielkopolska Wschodnia w związku z faktem posiadania na jej terenie przemysłu opartego na wydobyciu węgla brunatnego zobligowana jest do zmian. Aby sprostać temu wyzwaniu powstał projekt pt: LIFE AFTER COAL PL – wdrażanie Strategii na Rzecz Neutralności Klimatycznej Wielkopolska Wschodnia 2040. Umowa z Europejską Agencją Wykonawczą ds. Klimatu, Infrastruktury i Środowiska (CINEA) a Województwem Wielkopolskim i innymi beneficjentami w tym Gminą Malanów została podpisana w grudniu 2022 roku. Projekt finansowany jest ze środków programu LIFE (instrumentu finansowego Unii Europejskiej) w 60 procentach oraz Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w 35 procentach. Wkład własny Jednostek Samorządu Terytorialnego to jedynie 5 procent. Całkowity koszt przedsięwzięcia to ponad 84 miliony złotych. Celem projektu LIFE AFTER COAL jest podjęcie działań w zakresie łagodzenia i adaptacji do skutków zmian klimatu. Jego realizację przeprowadzi Komitet Sterujący w którego skład wchodzą między innymi Partnerzy Konsorcjum tj. Województwo Wielkopolskie, Agencja Rozwoju Regionalnego w Koninie, 30 gmin i 3 powiaty, Łódzka Agencja Rozwoju Regionalnego, Konińska Izba Gospodarcza, Organizacje Strony Społecznej. W ramach projektu zostali powołani Doradcy Klimatyczni działający w gminach i powiatach.

Rolą Gminnych Doradców Klimatycznych będzie pomoc mieszkańcom gminy w procesie przejścia przez transformację energetyczną w wyniku której budynki mieszkalne znacznie zredukują emisję niekorzystnych dla środowiska gazów cieplarnianych. Praca Gminnego Doradcy Klimatycznego polegać będzie na uczestnictwu w pracach związanych z realizacją projektu, współpracy z Koordynatorem projektu i pozostałymi Wspóbeneficjentami, podnoszeniu świadomości mieszkańców, motywowaniu ich do zmian, wykonywaniu wstępnych ocen zakresu i parametrów potrzeb energetycznych oraz środowiskowych budynków, sporządzaniu dokumentów charakterystyki energetycznej. Doradca Klimatyczny będzie doradzał w zakresie pozyskiwania dofinansowania z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji i programów wzajemnie uzupełniających. Aspektem pracy Gminnych Doradców Klimatycznych będzie również analiza uwarunkowań i potrzeb lokalnych dla rozwoju niskoemisyjnego transportu, w tym promocja elektromobilności. Zajmie się również działaniami edukacyjnymi i informacyjnymi odnoszącymi się do procesu osiągnięcia neutralności klimatycznej i wdrażania zielonych zamówień.

Z kolei Powiatowi Doradcy Klimatyczni swoją pomoc skierują głównie do przedsiębiorców i osób planujących rozpocząć działalność gospodarczą na terenie powiatu, w którym zostali zatrudnieni. Celem działalności Powiatowych Doradców Klimatycznych będzie bezpośrednie wsparcie i doradztwo w zakresie transformacji energetycznej przedsiębiorstwa. Będą także pomagać w uzyskaniu środków finansowych na inwestycje w zakresie poprawy efektywności energetycznej i redukcji CO2. Środki te w pierwszej kolejności zostaną pozyskane z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji a następnie z programów wzajemnie uzupełniających. Powiatowy Doradca Klimatyczny będzie także uczestniczył w pozyskaniu środków uzupełniających dla jednostek samorządu terytorialnego w powiecie.

Projekt zakłada opracowanie gminnego/powiatowego zintegrowanego planu na rzecz energii, transportu i klimatu. Czego następstwem będzie opracowanie przez Województwo Wielkopolskie regionalnego zintegrowanego planu na rzecz energii, transportu i klimatu. Powstanie system monitoringu jakości powietrza w czasie rzeczywistym wraz z systemem informatycznym. W ramach projektu zostanie wynajętych 7 samochodów elektrycznych, które stworzą sieć mini wypożyczalni w celach edukacyjnych. Opracowany zostanie pilotażowy program rozwoju upraw szklarniowych. Dla przedsiębiorców zostanie ogłoszony plebiscyt a dla uczniów przewidziano program stypendialny. Wypracowane rozwiązania w ramach projektu zostaną implementowane w Niemczech i Bułgarii.

Gminny Doradca Klimatyczny

zdj. jwvein/Pixabay.com