O zabytkach słów kilka

11 sierpnia to w kalendarzu świąt nietypowych Dzień Konserwatora Zabytków. Kim jest konserwator? Najprościej mówiąc, jest to osoba, której głównym zadaniem jest dbanie o zabytki, zapobieganie ich niszczeniu oraz usuwanie przyczyn i skutków uszkodzeń powstałych na przestrzeni lat. Mianem konserwatora zabytków najczęściej określa się specjalistę zatrudnionego w wojewódzkim urzędzie ochrony zabytków.

Jest to więc praca nierozerwalnie związana z zabytkami, a za takie uznaje się nieruchomości lub rzeczy ruchome, ich części lub zespoły, będące dziełem człowieka lub związane z jego działalnością i stanowiące świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Co warte podkreślenia ochrona zabytków, dawnych materialnych i niematerialnych dóbr kultury została poddana regulacji w najważniejszym akcie prawnym tj. Konstytucji RP z 1997. W myśl art. 5 Konstytucji RP „Rzeczpospolita Polska (...) strzeże dziedzictwa narodowego (...). Istotnym elementem tego dziedzictwa są zabytki, które w swych niematerialnych wartościach są dobrem wspólnym. Art. 82 Konstytucji wskazuje, iż „obowiązkiem Obywatela (...) jest troska o dobro wspólne”, z kolei art. 6 Konstytucji stanowi, że „…Rzeczpospolita Polska, stwarza warunki upowszechniania i równego dostępu do dóbr kultury (…)”.

Podstawę prawną ochrony dziedzictwa kulturowego w Polsce stanowi ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Zgodnie z ustawą opiece podlegają – bez względu na stan zachowania – zabytki pogrupowane w trzech kategoriach:

Zabytki nieruchome to m.in. budynki o różnej funkcji: sakralnej (kościół, kaplica), mieszkalnej zamek, pałac, kamienica, chałupa), użyteczności publicznej (ratusz, poczta, szkoła)lub jego części (np. wieża, skrzydło budynku, klatka schodowa, sala obrad), wśród nieruchomości są także te gruntowe - parki, cmentarze, grodziska oraz historyczne układy urbanistyczne (miejskie, np. tereny tzw. Starego Miasta). Zabytki nieruchome to także miejsca upamiętniające wydarzenia historyczne (np. bitwa) lub działalność wybitnych ludzi lub instytucji.

Zabytki ruchome to m.in.: dzieła sztuk plastycznych, numizmaty, wybrane materiały biblioteczne, instrumenty muzyczne, wytwory sztuki ludowej i rękodzieła oraz inne obiekty etnograficzne, przedmioty upamiętniające wydarzenia historyczne bądź działalność wybitnych osobistości lub instytucji.

Zabytki archeologiczne będące w szczególności: pozostałościami terenowymi pradziejowego i historycznego osadnictwa, cmentarzyskami, kurhanami, reliktami działalności gospodarczej, religijnej i artystycznej.

Zabytki Malanowa

Na terenie Gminy Malanów w rejestrze zabytków nieruchomych woj. wielkopolskiego zostało ujętych 5 obiektów:

1. Kościół pw. św. Stanisława B.M. i św. Mikołaja Biskupa w Malanowie
2. Dzwonnica kościoła pw. św. Stanisława B.M. i św. Mikołaja Biskupa w Malanowie
3. Zajazd w Malanowie
4. Wiatrak koźlak w Miłaczewku
5. Wiatrak koźlak w Żdżenicach.

Więcej informacji o tych obiektach znajdziecie Państwo na naszym portalu w specjalnie utworzonej zakładce „Atrakcje turystyczne” https://cutt.ly/8d1BKlD. Poza zabytkami będą sukcesywnie zamieszczane tam, także inne warte uwagi miejsca na terenie naszej gminy.

DM