Kompostowanie – alternatywa dla BIO

Kompostowanie to naturalna metoda zagospodarowania odpadów, która polega na rozkładzie substancji organicznej przez mikroorganizmy takie jak bakterie czy grzyby. Dzięki kompostowaniu z odpadków organicznych możemy otrzymać wartościowy nawóz. Zaletą kompostu jest uniwersalność. Nadaje się on do wzbogacania każdego rodzaju upraw i jest w pełni bezpieczny. Działa wolno, stopniowo dostarczając roślinom niezbędnych składników odżywczych. Wykorzystuje się go do zwiększania żyzności gleb lekkich i rozluźniania podłoży gliniastych. Kompost warto wykorzystywać w sposób ciągły, przez dłuższy okres czasu, wówczas daje to dobre efekty w uprawie roślin.

Kompostownik zakładamy od wiosny do jesieni, przy dodatnich temperaturach. Miejsce na niego przeznaczone powinno być osłonięte od wiatru i zacienione wówczas kompost nie będzie narażony na nadmierne wysychanie. Miejsce, które wybierzemy powinno być nieco wzniesione, aby woda opadowa nie zalewała powstającego kompostu.

Kompostownik można kupić w centrach ogrodniczych lub przez Internet. Prostą konstrukcję można również zbudować samemu. Zazwyczaj składa się z czterech drewnianych ścian z możliwością wyjęcia jednej z nich. Kompostownik powinien być też bez dna, ponieważ częściowo zakopuje się go w ziemi. Materiał budulcowy obtacza się czarną folią - dla uszczelnienia i zwiększenia temperatury kompostowania. Pamiętajmy aby folię wcześniej podziurkować, ponieważ brak dostępu powietrza spowoduje gnicie kompostu.

Budowę kompostownika w pryzmie rozpoczynamy od ułożenia warstwy połamanych gałęzi (1-5 cm grubości), zaczynając od najgrubszych. Dzięki temu uzyskamy tzw. warstwę drenażową. Jest to także swoisty system wentylacyjny, bez którego powstawanie kompostu jest niemożliwe. Po ułożeniu gałęzi należy wysypać warstwę materiału, który będzie pochłaniać wodę przesiąkającą z górnych warstw. Można zastosować do tego ziemię ogrodową, torf, słomę lub stary, częściowo rozłożony już kompost. Powyżej będziemy układać odpady biodegradowalne, przekładane ziemią ogrodową, drobno rozkruszoną gliną lub iłem. Dobrze jest też dodawać na początek nieco gotowego kompostu. Gdy pryzma osiągnie wysokość ok. 120 cm (jednak nie więcej niż 1,5-2 m), należy ją okryć ziemią lub słomą. Kompost należy regularnie podlewać wodą lub, jak niektórzy, gnojówką roślinną z pokrzywy, rumianku i krwawnika. Istotne jest także aby co dwa miesiące przemieszać kompost – dzięki temu proces rozkładu przyspiesza, a kompost nam nie gnije. Do przyspieszenia kompostowania można też wykorzystać specjalne dodatki dostępne w sklepach ogrodniczych. Na zimę kompostownik trzeba okryć materiałem izolacyjnym, aby umożliwić dalszy rozkład materii.

Co wrzucamy do kompostownika? Większość odpadów kuchennych i ogrodowych, takich jak: resztki owoców i warzyw, resztki roślinne, rozgniecione skorupki z jaj, fusy z kawy i herbaty, gałązki z żywopłotów, ziemię z doniczek i skrzynek, przekwitnięte kwiaty, skoszoną trawę, nadziemne części chwastów, a także popiół drzewny, słomę oraz siano. Do kompostowania nadają się również liście: lipy, grabu, jesionu, wiązu, klonu, topoli czy brzozy. Ważne, aby materiał był czysty, tzn. nie posiadał oznak chorobotwórczych i objawów żerowania szkodników. Chwasty powinno się umieszczać jeszcze przed kwitnieniem. Jeśli zdążą wykształcić nasiona, później mogą rozmnożyć się na szeroką skalę – już po zastosowaniu kompostu.

Nie wrzucamy do kompostownika mięsnych odpadów kuchennych i kości, tłuszczu, całych jaj i nabiału, warzyw z zup gotowanych z mięsem, skórek cytrusów, odchodów zwierzęcych, kociego żwirku i ściółek z klatek, gruzu, śmieci z odkurzacza, zainfekowanych roślin ogrodowych oraz liści orzecha włoskiego, olchy i dębu, które długo się rozkładają.

Dojrzewanie kompostu trwa zwykle około 18 miesięcy (w kompostownikach z tworzyw sztucznych proces ten można skrócić nawet do 2 miesięcy). Dojrzały kompost ma jednolitą strukturę i zapach świeżej ziemi. Można go bez ograniczeń wykorzystywać do użyźniania gleby. Stosowanie kompostu nie grozi przenawożeniem ani zatruciem środowiska, jak to może mieć miejsce w przypadku nawozów sztucznych czy obornika. Dzięki stosowaniu kompostu uboga w składniki odżywcze i mineralne gleba staje się żyzna, bogata w humus i urodzajna, a my możemy cieszyć się jej plonami.

Pamiętajmy!!!

Kompostu nie powinno się ubijać.

Czy wiesz, że?

Kompostowanie może się odbywać w ciepłych (powyżej 50º C) lub zimnych (naturalnych) warunkach.

/-/ Łukasz Kurek